استاندارد ISO 39001 یک راهکار بین المللی قدرتمند و اثر بخش برای کاهش تصادفات است. این استاندارد با ارائه یک سیستم جامع مدیریت ایمنی ترافیک جاده ای (RTS) به سازمان ها این امکان را می دهد تا به طور فعال در کاهش مرگ و میر و جراحات جدی ناشی از حوادث رانندگی سهیم باشند.

با توجه به گزارش سازمان بهداشت جهانی مبنی بر اینکه تصادفات جاده ای هشتمین عامل مرگ و میر در جهان هستند، لزوم بهره گیری صحیح و اصولی از ابزارهایی مانند تابلوهای ترافیکی شهری و طراحی دقیق شبکه راه ها بیش از پیش احساس می شود.

تعریف دقیق و فنی ایزو ۳۹۰۰۱

ایزو ۳۹۰۰۱ یک استاندارد بین المللی است که الزامات سیستم های مدیریت ایمنی ترافیک جاده ای (RTSMS) را تعیین می کند. این استاندارد، یک چارچوب عملیاتی برای سازمان ها فراهم می آورد و به عنوان یک راهنما برای کاهش و به حداقل رساندن تصادفات، مرگ و میر و صدمات شدید مرتبط با حوادث جاده ای کاربرد دارد.

هدف اصلی ISO 39001، متمرکز کردن سازمان ها بر اهداف ایمنی ترافیک و تدوین برنامه های عملیاتی است. این استاندارد با ترویج یک رویکرد سیستم ایمن به سازمان ها کمک می کند تا با در نظر گرفتن همه اجزای دخیل در سیستم ترافیک و بهره گیری از تجهیزات ترافیکی شهری، میزان مرگ ومیر و صدمات جدی ناشی از تصادفات جاده ای را به حداقل برسانند.

از لحاظ فنی، این استاندارد با شناسایی عناصری از عملکرد خوب مدیریت RTS، این امکان را برای سازمان ها فراهم کرده تا با بهترین ایمن سازی به نتایج ایمنی مورد نظر خود دست یابند. این استاندارد از دیگر استانداردهای ایمنی و بهداشت حرفه ای پیروی می کند و از مهم ترین اسنادی است که رعایت مفاد آن می تواند جان میلیون ها نفر در سراسر جهان را نجات دهد.

مفاد استاندارد بین المللی مدیریت ایمنی ترافیک

استاندارد بین المللی مدیریت ایمنی ترافیک، الزامات دقیقی را شامل می شود که شرکت های فروش علائم راهنمایی و رانندگی با پیروی از آن می توانند سیاست ها، اهداف و استراتژی های مناسبی برای مدیریت ایمنی ترافیک جاده ای ایجاد و اجرا کنند. این الزامات عبارت اند از:

1. توسعه و اجرای یک خط مشی RTS مناسب
2. توسعه اهداف و برنامه های عملیاتی RTS
3. شناسایی و مدیریت عوامل مرتبط با ایمنی ترافیک که موارد زیر را شامل می شود:

• شناسایی و مدیریت عوامل خطرزا (مانند حجم ترافیک و مسافت پیموده شده، حجم محصول یا خدمات ارائه شده توسط سازمان)
• عوامل مرتبط با نتیجه نهایی ایمنی (اعم از تعداد کشته ها و جراحات جدی)
• عوامل مرتبط با نتیجه ایمنی متوسط (مانند برنامه ریزی، طراحی، بهره برداری و استفاده ایمن از شبکه راه ها با بهره گیری از طراحی جاده و تابلوهای ترافیکی شهری)
• ورود و خروج ایمن وسایل نقلیه و استفاده کنندگان از شبکه راه ها
• بازیابی و توانبخشی قربانیان تصادفات جاده ای

سازمان ها با پیروی از این استاندارد می تواند با رویکردی سیستماتیک و داده محور، ایمنی ترافیک را بهبود بخشیده و از رویکرد فرایندی تکراری (برنامه ریزی، انجام، بررسی و عمل) برای هدایت سازمان به سمت ارائه نتایج RTS استفاده نمایند.

اهمیت توجه به ایزو ۳۹۰۰۱

استاندارد مدیریت ایمنی ترافیک فراتر از یک گواهینامه ساده است و یک سرمایه گذاری برای آینده ای امن و پایدار محسوب می شود که از جمله دلایل اهمیت آن می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1. کاهش مرگ و میر و جراحات ناشی از تصادفات جاده ای.
2. بهبود کیفیت و کارایی مدیریت ترافیک جاده ای.
3. کاهش هزینه ها مربوط به خسارت، بیمه، درمان و از دست دادن نیروی کار.
4. افزایش اعتبار و مزیت رقابتی با نشان دادن تعهد خود به ایمنی و میزان مسئولیت پذیری اجتماعی و در نتیجه افزایش اعتماد مشتریان و شرکا، بهبود تصویر عمومی سازمان و کسب مزیت رقابتی در بازار.
5. اطمینان از انطباق با الزامات قانونی

استاندارد ایزو ۳۹۰۰۱ برای چه سازمان هایی کاربرد دارد؟

استاندارد ISO 39001 یک استاندارد جامع و انعطاف پذیر است که برای طیف وسیعی از سازمان ها، اعم از سازمان های دولتی و خصوصی که با سیستم ترافیک جاده ای سروکار دارند، کاربرد دارد. پیروی از این استاندارد برای سازمان هایی که اهداف زیر را دنبال می کنند، بسیار مفید است:

1. سازمان هایی که می خواهند یک سیستم برای مدیریت ایمنی جاده ها (RTS) را راه اندازی و اجرا کنند.
2. سازمان هایی که قصد دارند از سیاست ها و قوانین مربوط به ایمنی جاده ها (RTS) پیروی کنند.
3. سازمان هایی که می خواهند ثابت کنند (به خودشان یا دیگران) که استانداردهای ایمنی جاده ای را رعایت کرده اند.

از جمله این سازمان ها عبارت اند از:

1. نهادهای دولتی و محلی مانند وزارتخانه های حمل و نقل، شهرداری ها، پلیس راهنمایی و رانندگی.
2. شرکت های ساخت و نگهداری جاده ها که مسئولیت طراحی، ساخت و نگهداری زیرساخت های جاده ای را بر عهده دارند.
3. شرکت های حمل ونقل شامل شرکت های باربری و ناوگان های مسافربری، تاکسیرانی ها، اتوبوسرانی ها.
4. شرکت های خدمات اضطراری مانند آتش نشانی، اورژانس و پلیس.
5. شرکت های مدیریت ناوگان مانند سازمان های تپسی و اسنپ.
6. شرکت های تولیدکننده وسایل نقلیه.
7. شرکت های ارائه دهنده خدمات ترافیکی مانند شرکت های فروش علائم راهنمایی و رانندگی

مراحل و هزینه صدور گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱

حالا که می دانید ایزو ۳۹۰۰۱ چیست، حتما مایل هستید که درباره چگونگی اخذ آن نیز بدانید. اخذ گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱ یک فرایند سیستماتیک است و به برنامه ریزی، پیاده سازی و ارزیابی دقیق نیاز دارد. مراحل کلی اخذ گواهینامه به شرح زیر است:

1. آشنایی و تعهد مدیریت با درک کامل استاندارد توسط مدیریت ارشد و تعهد به پیاده سازی آن.
2. تعیین محدوده و خط مشی.
3. تحلیل شکاف (Gap Analysis) با ارزیابی وضعیت فعلی سازمان در مقایسه با الزامات استاندارد ایزو ۳۹۰۰۱ برای شناسایی نقاط قوت و ضعف.
4. طراحی و مستندسازی سیستم با تدوین فرایندها، رویه ها، دستورالعمل ها و مستندات مورد نیاز بر اساس الزامات استاندارد.
5. پیاده سازی سیستم از طریق آموزش کارکنان، اجرای فرایندهای تدوین شده و ثبت سوابق مربوط به عملکرد سیستم.
6. انجام ممیزی داخلی برای اطمینان از کارایی و انطباق سیستم با الزامات استاندارد.
7. اقدامات اصلاحی و پیشگیرانه با شناسایی عدم انطباق ها و اجرای اقدامات لازم برای رفع آن ها.
8. انتخاب و قرارداد با مرجع صدور گواهینامه.
9. ارزیابی ممیزی خارجی (گواهینامه).
10. بازرسی دوره ای ممیزی های نظارتی.

هزینه صدور گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱

هزینه صدور گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱ یک مقدار ثابت نیست و به عوامل مختلفی بستگی دارد:

1. اندازه سازمان: فرایند کار برای سازمان های بزرگ، پیچیده تر است به همین دلیل هزینه های بیشتری برای ممیزی و پیاده سازی دارند.
2. نوع صنعت: هزینه صدور این گواهینامه برای صنایع با ریسک بیشتر یا دارای پیچیدگی در عملیات ترافیکی، بالاتر است.
3. محدوده سیستم: گستردگی و پیچیدگی سیستم مدیریت ایمنی ترافیک جاده ای که سازمان قصد پیاده سازی آن را دارد نیز از دیگر عوامل مؤثر بر افزایش و کاهش هزینه صدور گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱ است.
4. آمادگی اولیه سازمان: هرچه سازمان آمادگی بیشتری برای انطباق با استاندارد داشته باشد، هزینه های مشاوره و پیاده سازی آن کم تر خواهد بود.

برای تخمین دقیق هزینه صدور گواهینامه ایزو ۳۹۰۰۱ با یک مشاور یا مرجع صدور گواهینامه تماس گرفته و اطلاعات کامل خود را ارائه دهید. این هزینه، یک سرمایه گذاری برای کاهش ریسک ها، افزایش ایمنی و بهبود عملکرد کلی سازمان شما است.

جمع بندی

ایزو ۳۹۰۰۱ یک تعهد جهانی به ایمنی جاده ها و نجات جان انسان ها است. با توجه به آمار نگران کننده تصادفات جاده ای در سراسر جهان، پیاده سازی یک سیستم مدیریت ایمنی ترافیک جاده ای مطابق با الزامات ISO 39001 بیشتر یک ضرورت است. این استاندارد با ارائه یک چارچوب جامع به سازمان ها کمک می کند تا عوامل خطرزا را شناسایی کرده و عملکرد خود را به دقت اندازه گیری نمایند و به بهبود مستمر در ایمنی ترافیک دست یابند. ایزو ۳۹۰۰۱ برای همه سازمان های دولتی و خصوصی که به نوعی با سیستم ترافیک جاده ای در تعامل هستند، کاربرد دارد.